Gıda ambalajı için PPWR
Gıdayla temas eden ambalaj, yeni AB ambalaj tüzüğünün bugün en sert kuralını taşıyan alan. PFAS sınırı 12 Ağustos 2026'dan beri yürürlükte ve aşılması ambalajın AB'de satılamaması anlamına geliyor.
Gıda ambalajı iki noktada diğer ambalajlardan ayrılıyor: madde sınırları daha sıkı, geri dönüştürülmüş içerik oranları ise daha düşük tutulmuş. İkincisi bir kolaylık değil, gıda güvenliği mevzuatıyla çakışmayı önleme amacı taşıyor.
PFAS sınırı: bugün geçerli, üç ayrı eşik
Gıdayla temas eden ambalajda tek bir PFAS maddesi için 25 ppb, hepsinin toplamı için 250 ppb, polimerik olanlar dâhil toplam için 50 ppm sınırı var. Üçü birlikte uygulanıyor, yani birini geçmek yeterli. Ayrıca ambalajdaki toplam flor 50 mg/kg'ı aşıyorsa, tedarikçinizden bunun ne kadarının PFAS olduğunu belgelemesini isteyebiliyorsunuz. Yağ ve neme dayanıklı kâğıt ambalajlarda florlu kaplama yaygın olduğu için bu sınır özellikle o grubu ilgilendiriyor.
Geri dönüştürülmüş içerikte gıda ambalajının oranları daha düşük
2030'da temas hassasiyetli PET ambalajda %30, temas hassasiyetli diğer plastiklerde %10 oranı uygulanacak. Diğer plastik ambalajlarda bu oran %35, yani gıda tarafı bilinçli olarak daha düşük tutulmuş. 2040'ta oranlar sırasıyla %50 ve %25'e çıkıyor. Ancak bu oranların nasıl hesaplanacağını belirleyecek düzenleme henüz yayımlanmadı, dolayısıyla bugün kimse bir sonuç üretemiyor.
Tek porsiyonluk ambalajlarda format yasağı
1 Ocak 2030'dan itibaren kafe ve restoranlarda kullanılan tek porsiyonluk sos, çeşni, şeker ve kahve kreması ambalajları yasaklanıyor. Paket servisle birlikte verilen ürünler ile hastane ve bakım evlerinde hijyen gerekçesiyle kullanılanlar istisna. Aynı tarihte 1,5 kilonun altındaki taze meyve ve sebze için tek kullanımlık plastik ambalaj da yasaklanıyor; üye devletler bozulma veya nem kaybı gerekçesiyle muafiyet tanıyabiliyor.
Sık sorulan sorular
- Gıda ambalajımda PFAS var mı, nasıl anlarım?
- Hedefli analizle ölçülüyor. Yağ ve neme dayanıklı kâğıt ambalaj kullanıyorsanız florlu kaplama ihtimali yüksektir. Ambalajdaki toplam flor 50 mg/kg'ı aşıyorsa, tedarikçinizden bunun ne kadarının PFAS olduğunu belgelemesini isteyebilirsiniz.
- Gıda ambalajında geri dönüştürülmüş plastik kullanabilir miyim?
- Tüzük bunu zorunlu kılıyor ama gıda güvenliği mevzuatıyla çakıştığı durumlarda muafiyet tanıyor. Ayrıca oranın nasıl hesaplanacağı henüz belirlenmediği için bugün bir uygunluk sonucu üretilemiyor; verinin şimdiden toplanması yeterli.