PPWR ne zaman yürürlüğe girdi?
Tüzük Ocak 2025'te yayımlandı, Şubat 2025'te yürürlüğe girdi ve 12 Ağustos 2026'da uygulanmaya başladı. Aynı tarihte 1994 tarihli ambalaj direktifi yürürlükten kalktı.
Takvimi okumanın zor tarafı şu: tarihlerin bir kısmı net değil. Bazı maddeler "şu tarihten ya da ilgili düzenlemenin yürürlüğe girmesinden şu kadar süre sonrasından, hangisi geç ise" diyor. O düzenlemeler henüz yayımlanmadığı için bu tarihler bugün belli değil.
Kesin olan tarihler
12 Şubat 2027'de kafe ve restoranlarda müşterinin kendi kabını getirmesine imkân tanınması zorunlu oluyor. 12 Şubat 2028'de satış ambalajındaki boş hacmin asgari düzeye inmesi, çay ve kahve poşetlerinin kompostlanabilir olması ve kafelerde yeniden kullanılabilir seçenek sunulması başlıyor. 1 Ocak 2030'da altı plastik ambalaj biçimi yasaklanıyor ve yeniden kullanım hedefleri bağlayıcı hâle geliyor. 1 Ocak 2038'den itibaren yalnızca A veya B geri dönüştürülebilirlik derecesindeki ambalajlar satılabiliyor. 1 Ocak 2040'ta geri dönüştürülmüş içeriğin ikinci kademesi başlıyor.
Kesin olmayan tarihler ve geri sayım meselesi
Geri dönüştürülmüş içerik, geri dönüşüme uygun tasarım, boş hacim oranı ve etiketleme kurallarının hepsi bu grupta. Örneğin geri dönüştürülmüş içerik zorunluluğu en erken 1 Ocak 2030'da başlıyor; ama hesaplama yöntemini belirleyecek düzenleme geç yayımlanırsa tarih ileri kayıyor. Bu yüzden sabit bir gün sayısı gösteren geri sayımlar yanıltıcı: sayılacak gün henüz belli değil.
Süresi geçen düzenlemeler
Dört Komisyon düzenlemesinin süresi 1 Eylül 2026 itibarıyla geçmişti: üretici sicillerinin biçimi, ortak malzeme etiketi, malzeme bileşiminin dijital işaretlenmesi ve atık kabı etiketleri. Bu gecikmelerin somut sonuçları var. Ulusal sicillerin kurulması için üye devletlere verilen süre henüz başlamadı ve eski direktiften gelen işaretleme kurallarının ne zaman biteceği hesaplanamıyor.
Sık sorulan sorular
- PPWR ne zaman uygulanmaya başladı?
- 12 Ağustos 2026. Tüzük Şubat 2025'te yürürlüğe girmişti ama uygulanması bu tarihe bırakılmıştı. Tek istisna bir madde; o da 12 Şubat 2029'da uygulanacak.
- Geri dönüştürülmüş içerik zorunluluğu ne zaman başlıyor?
- En erken 1 Ocak 2030, ama tarih henüz kesinleşmedi. Kural şöyle işliyor: 1 Ocak 2030 ile hesaplama yöntemini belirleyecek düzenlemenin yürürlüğe girmesinden üç yıl sonrası karşılaştırılıyor ve geç olan geçerli oluyor. O düzenleme henüz yayımlanmadı.
- Yasaklı ambalaj biçimleri ne zaman devreye giriyor?
- 1 Ocak 2030. Bu tarih tüzükte kesin olarak yazılı ve başka bir düzenlemeye bağlı değil, dolayısıyla ileri kaymayacak.