Deri ve ayakkabı EUDR kapsamında mı?
Kısa yanıt: büyük ölçüde hayır. EUDR'nin Ek I listesi sığır emtiası altında yalnızca ham post (4101), tabaklanmış deri (4104) ve ileri işlenmiş deriyi (4107) sayıyordu; deri ayakkabı, çanta, kemer ve deri konfeksiyon hiçbir zaman listede olmadı. 13 Temmuz 2026'da kabul edilen delege tüzük ise bu üç deri kalemini de Ek I'den çıkarıyor — inceleme süreci tamamlandığında sığır derisi Tüzüğün kapsamından tamamen çıkmış olacak.
Türkiye'nin AB'ye deri ayakkabı ve deri konfeksiyon ihracatı için bunun anlamı, sevkiyat başına Özen Yükümlülüğü Beyanı ve parsel koordinatı yükümlülüğünün olmaması. Ancak üç uyarı geçerli. Birincisi, delege tüzük kabul edildi ama henüz yürürlükte değil; inceleme süresi sonuna kadar 4101/4104/4107 kodlu ham ve işlenmiş deri hukuken kapsamda kalıyor ve platform bu kalemleri 'kabul edildi, henüz yürürlükte değil' durumuyla gösteriyor. İkincisi, kauçuk tabanlı ayakkabı ve kauçuk aksesuar kauçuk emtiası üzerinden kapsama girebiliyor — 4015 kodlu kauçuk giyim eşyası ve eldiven Ek I'de. Üçüncüsü, AB'li müşterileriniz tedarikçi anketlerinde EUDR sorularını sormaya devam edecek; kapsam dışı olduğunuzu GTİP kodunuzla göstermek en kısa yanıt. ERWAY'in Ek I tarayıcısı her ürün kodunun güncel durumunu — kapsamda, kapsam dışı, delege tüzükle değişiyor — tarih ve kaynakla gösterir.
Hangi deri ürünleri hiç kapsamda değildi?
Ek I sığır türevlerini hazırlanmış et ve deri ham maddesiyle sınırlı tutmuştu: 42. fasıldaki deri eşya (çanta, cüzdan, kemer), 64. fasıldaki ayakkabı ve 4203 kodlu deri giyim hiçbir zaman listede olmadı. Tabakhaneden çıkan bitmiş deri (4107) kapsamdaydı; ondan dikilen ürün değil.
Temmuz 2026 delege tüzüğü ne değiştiriyor?
13 Temmuz 2026'da kabul edilen delege tüzük 4101, 4104 ve 4107 kodlu üç deri kalemini Ek I'den çıkarıyor; aynı tasarruf dondurulmuş sığır dilini 30 Aralık 2027'den itibaren kapsama alıyor ve oleokimyasal palm yağı türevlerini ekliyor. Delege tüzükler Parlamento ve Konsey'in inceleme süresinin ardından yürürlüğe giriyor; o güne kadar mevcut Ek I metni bağlayıcı.
Kapsamda kalan sığır ürünleri
Canlı sığır, taze ve dondurulmuş sığır eti, yenilebilir sakatat ve hazırlanmış sığır eti müstahzarları kapsamda. Türkiye'den AB'ye canlı hayvan ve et ihracatı sınırlı olduğundan, Türk deri sanayii için EUDR pratikte kauçuk bileşenlerle ve müşteri anketleriyle sınırlı kalıyor.
Sık sorulan sorular
- Deri ayakkabı ihracatı için EUDR beyanı gerekiyor mu?
- Hayır. 64. fasıldaki ayakkabı Ek I'de yer almıyor; deri yüzlü olması bunu değiştirmiyor. Kauçuk tabanlı ayakkabıda taban 4011–4017 kodlarıyla değil bitmiş ayakkabı koduyla sınıflandırıldığından o da kapsama girmiyor. Ayrı satılan kauçuk taban ya da eldiven ise kapsamda olabilir.
- Tabakhaneyiz; ham deri ithal edip işlenmiş deri ihraç ediyoruz. Ne yapmalıyız?
- Delege tüzük yürürlüğe girene kadar 4104/4107 kodlu ihracatınız hukuken kapsamda; ancak uygulama tarihi 30 Aralık 2026 olduğundan ve delege tüzüğün bundan önce yürürlüğe girmesi beklendiğinden fiilen beyan sunmanız gerekmeyebilir. Platform kodun durumunu tarihle takip eder; o güne kadar müşteri anketlerine kapsam dışı olacağınızı belirterek yanıt verebilirsiniz.